ETIČKI KODEKS

ČLANOVA DRŽAVNOG VEĆA TUŽILACA

("Sl. glasnik RS", br. 60/2014)

 

I UVOD

Svrha donošenja Etičkog kodeksa je da se uspostavljanjem standarda profesionalne etike članova Državnog veća tužilaca doprinese jačanju vladavine prava i poverenja javnosti u vršenje funkcija poverenih Ustavom, zakonom i podzakonskim aktima Državnom veću tužilaca.

Imajući u vidu značaj Državnog veća tužilaca kao samostalnog državnog organa koji obezbeđuje i garantuje samostalnost javnih tužilaca i zamenika javnih tužilaca kao i očuvanje vladavine prava i uspešno obavljanje javnotužilačke funkcije i zaštitu ustavnosti i zakonitosti, neophodno je donošenje Etičkog kodeksa članova Državnog veća tužilaca kojim će se uspostaviti visoki etički standardi kako u vršenju funkcije tako i u privatnom životu.

Prilikom donošenja Etičkog kodeksa za članove Državnog veća tužilaca imala se u vidu i Preporuka Komiteta ministara Saveta Evrope o ulozi javnih tužilaca u krivično-pravnom sistemu (Rec (2000)19), kao i Evropskog uputstva o etici i ponašanju za javne tužioce koje je usvojila Konferencija Generalnih državnih tužilaca Evrope 31. maja 2005. godine.

II OSNOVNE DUŽNOSTI

Osnovne dužnosti članova Državnog veća tužilaca su:

- utvrđivanje liste kandidata za izbor Republičkog javnog tužioca i javnih tužilaca koju dostavljaju Vladi;

- predlaganje Narodnoj skupštini kandidata za prvi izbor za zamenika javnog tužioca;

- biranje zamenika javnih tužilaca za trajno obavljanje funkcije zamenika javnog tužioca;

- biranje zamenika javnih tužilaca koji su na stalnoj funkciji za zamenike javnog tužioca u višem javnom tužilaštvu;

- odlučivanje o prestanku funkcije zamenika javnih tužilaca;

- utvrđivanje razloga za razrešenje javnog tužioca i zamenika javnog tužioca;

- određivanje javnog tužilaštva u kojem će javni tužilac i zamenici javnog tužioca nastaviti da vrše funkciju zamenika javnog tužioca u slučaju ukidanja javnog tužilaštva;

- odlučivanje o udaljenju Republičkog javnog tužioca;

- odlučivanje po prigovoru na odluku o udaljenju javnog tužioca i zamenika javnog tužioca;

- predlaganje obima i strukture budžetskih sredstava neophodnih za rad javnih tužilaštava za tekuće rashode i vršenje nadzora nad njihovim trošenjem, u skladu sa zakonom;

- utvrđivanje koje su druge funkcije, poslovi ili privatni interesi u suprotnosti sa dostojanstvom i samostalnošću javnog tužilaštva;

- postavljanje vršioca dužnosti Republičkog javnog tužioca;

- odlučivanje po prigovoru na odluku Republičkog javnog tužioca o tome kada se smatra da nije bilo izbora javnog tužioca i zamenika javnog tužioca;

- davanje mišljenja o izmenama postojećih ili donošenju novih zakona koji uređuju položaj i postupanje javnih tužilaca i zamenika javnih tužilaca, organizaciju javnog tužilaštva, kao i drugih zakona koje javna tužilaštva primenjuju;

- donošenje Etičkog kodeksa;

- imenovanje i razrešavanje Disciplinskog tužioca i njegovih zamenika, kao i članova Disciplinske komisije i njihovih zamenika;

- donošenje odluke o pravnim lekovima u disciplinskom postupku;

- donošenje Pravilnika o merilima za vrednovanje rada javnih tužilaca i zamenika javnih tužilaca;

- donošenje odluke o pravnom leku protiv odluke o vrednovanju rada javnog tužioca i zamenika javnog tužioca;

- odlučivanje o prigovorima u postupku izbora za članove Državnog veća iz reda javnih tužilaca i zamenika javnih tužilaca;

- obavljanje poslova u vezi sa sprovođenjem Nacionalne strategije reforme pravosuđa;

- utvrđivanje sadržine programa obuke za zamenike javnih tužilaca koji se prvi put biraju na funkciju i tužilačke pomoćnike u skladu sa zakonom;

- predlaganje programa obuke za javne tužioce i zamenike javnih tužilaca koji trajno obavljaju funkciju;

- obavljaju i druge poslove predviđene zakonom.

III ETIČKI PRINCIPI

1. Samostalnost

Članovi Državnog veća tužilaca vrše svoju funkciju na osnovu Ustava, zakona, i pozitivnih pravnih propisa.

Članovi Državnog veća tužilaca su dužni da uspostave i očuvaju poverenje u svoju samostalnost u radu kao članova Veća, a posebno da svojim ponašanjem održavaju i jačaju poverenje javnosti u samostalnost Državnog veća tužilaca, javnotužilačke funkcije i javnog tužilaštva kao celine.

Članovi Državnog veća tužilaca iz reda javnih tužilaca i zamenika javnih tužilaca su posebno dužni da se pridržavaju odredbi Etičkog kodeksa javnih tužilaca i zamenika javnih tužilaca Republike Srbije.

2. Nepristrasnost

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da objektivno donose odluke i da poštuju prava garantovana Ustavom i zakonom, te da u poslovima Veća postupaju bez naklonosti ili predrasuda zasnovanih na nacionalnoj, verskoj, etničkoj, rasnoj pripadnosti, političkim opredeljenjima, polu, starosti, društvenom poreklu, imovinskom stanju ili drugim ličnim svojstvima i sklonostima.

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da se ponašaju u vršenju funkcije na način kojim se učvršćuje poverenje javnosti i učesnika u postupku u njihovu nepristrasnost i da se uzdrže od ponašanja koja bi isto mogla da dovedu u sumnju.

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da se izuzmu od postupanja u predmetima i postupcima u kojima postoje razlozi koji dovode u sumnju njihovu nepristrasnost.

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da se u vršenju funkcije, u privatnim poslovima i u ličnim odnosima sa pripadnicima pravosudnih profesija uzdržavaju od aktivnosti koje bi mogle da izazovu sumnju u njihovu nepristrasnost.

Članovi Državnog veća tužilaca iz reda javnih tužilaca i zamenika javnih tužilaca ne mogu učestvovati u političkim aktivnostima i kampanjama.

Članovi Državnog veća tužilaca mogu biti članovi i učestvovati u radu strukovnih ili drugih organizacija koje se bave zaštitom svojih profesionalnih interesa i preduzimanjem mera za očuvanje samostalnosti u radu, u skladu sa zakonom.

3. Poštovanje prava

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da vrše svoju funkciju u skladu sa važećim nacionalnim i međunarodnim pravom.

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da u svakoj prilici poštuju i štite ljudska prava i slobode i ljudsko dostojanstvo.

Članovi Državnog veća tužilaca ne smeju tražiti niti primati poklone, usluge ili druge pogodnosti i koristi u vezi sa preduzimanjem službenih radnji ili propuštanjem preduzimanja službenih radnji.

Članovi Državnog veća tužilaca ne smeju iskorišćavati funkciju i poverljive informacije do kojih su došli u vršenju funkcije u privatne svrhe, niti u cilju zadovoljenja interesa članova svoje porodice i bliskih lica.

Članovi Državnog veća tužilaca su dužni da se uzdrže od svakog ponašanja koje bi u javnosti opravdano moglo da stvori utisak o korišćenju javnih ovlašćenja u privatne svrhe.

4. Odgovornost i briga za profesionalne dužnosti

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da u svakoj prilici imaju u vidu da postupaju u opštem interesu, ali i da teže da postignu ravnotežu između opšteg interesa i prava i opravdanih interesa pojedinaca.

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da u javnosti doprinose očuvanju stručnosti, poštenja, samostalnosti i nepristrasnosti svoje funkcije.

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da se u vršenju funkcije i u privatnom životu uzdrže od svakog ponašanja koje bi moglo da naruši poverenje javnosti u rad Veća i vršenju funkcije.

Državno veće tužilaca podnosi izveštaj o svom radu Narodnoj skupštini.

Državno veće redovno obaveštava javnost o svom radu na način uređen Poslovnikom.

5. Profesionalnost i dostojanstvo

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da postupaju stručno, nepristrasno, odgovorno i efikasno.

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da poštuju profesionalnu poverljivost i da u toku vršenja funkcije i po prestanku funkcije čuvaju tajne podatke u skladu sa zakonom koje su saznali u vršenju funkcije.

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da se odevaju prikladno i uredno i da svojim odevanjem ne narušavaju ugled Veća.

Članovi Državnog veća tužilaca dužni su da se prema svima ophode pristojno, korektno i s poštovanjem.