PROGRAM

PREVENTIVNE SISTEMATSKE DERATIZACIJE, DEZINFEKCIJE I DEZINSEKCIJE NA TERITORIJI GRADA KRAGUJEVCA ZA 2018. GODINU

("Sl. list grada Kragujevca", br. 1/2018)

 

I ZNAČAJ I CILJ PREVENTIVNE DERATIZACIJE, DEZINFEKCIJE I DEZINSEKCIJE

Deratizacija, dezinfekcija i dezinsekcija (u daljem tekstu: mere ddd) predstavljaju važne mere zaštite stanovništva od zaraznih bolesti, koje se preduzimaju u cilju održavanja higijene i smanjenja, zaustavljanja rasta i razmnožavanja ili potpunog uklanjanja prisustva štetnih zglavkara, glodara i mikroorganizama, kao važnih činilaca u nastanku zaraznih bolesti.

Zakonom o zaštiti stanovništva od zaraznih bolesti ("Službeni glasnik RS", br. 15/16) propisano je da su mere ddd opšte higijensko-epidemiološke mere, koje se sprovode u naseljenim mestima, na javnim površinama, u stambenim objektima, u sredstvima javnog saobraćaja, u objektima pod sanitarnim nadzorom i njihovoj neposrednoj okolini i drugim objektima u kojima se obavlja društvena, odnosno javna delatnost, a u cilju zaštite stanovništva od zaraznih bolesti.

Deratizacija je skup mera za uništavanje glodara koji mogu da prenose uzročnike zaraznih bolesti.

Sistematska deratizacija podrazumeva sistematsko tretiranje što većeg broja šahti, kanalizacione mreže i objekata na određenoj teritoriji, kao i tretiranje što veće površine parkova, grobalja, deponija i priobalja reka, radi uništavanja glodara (pacova i miševa) u cilju svođenja njihovog broja na tolerantni nivo. Suzbijanje i uništavanje glodara sprovodi se iz zdravstvenih, ekonomskih, estetskih i razloga zaštite životne sredine.

Dezinsekcija predstavlja skup mera i postupaka za uništavanje insekata i drugih zglavkara, vektora transmisivnih zaraznih bolesti i podrazumeva uništavanje komaraca, krpelja, bubašvaba i drugih insekata, koji nisu samo prenosioci bolesti, nego i izazivaju alergijske reakcije prilikom ujeda.

Dezinfekcija predstavlja skup mera i postupaka u cilju uklanjanja, onesposobljavanja ili uništavanja mikroorganizama u toj meri da nisu sposobni da izazovu infekciju.

II MERE ZA REALIZACIJU PROGRAMA

Deratizacija se može vršiti u vremenskom periodu koji odgovara kretanju pacova i to u prolećnoj kampanji (april - maj), ili jesenjoj kampanji (oktobar - novembar).

Deratizaciji mora da prethodi akcija higijenskog uklanjanja organskih i neorganskih otpadaka iz podrumskih i tavanskih prostora.

Dezinsekcija se vrši u zavisnosti od potrebe i biološkog ciklusa štetnih insekata i to:

1. uništavanjem krpelja;

2. larvicidni tretman - uništavanjem larvi komaraca;

3. adulticidni tretman - uništavanjem odraslih formi komaraca.

Mere ddd se mogu sprovoditi samo sredstvima čija je upotreba dozvoljena na području Republike Srbije i koja, uz toksikološku ocenu, imaju i dokaz o utvrđenoj efikasnosti, prema propisima koji regulišu ovu oblast.

Izvođač može biti nadležna zdravstvena ustanova, odnosno drugo pravno lice ili preduzetnik, koji ispunjavaju propisane uslove: registrovan za izvođenje ovih radova, ispunjava uslove iz propisa koji se odnose na javne nabavke i poseduje rešenje o ispunjenosti uslova za obavljanje poslova ddd izdato od nadležnog ministarstva, rešenje o stavljanju u promet preparata - biocidnog proizvoda, u skladu sa propisom kojim je uređen promet biocidnih proizvoda, izdato od strane nadležnog ministarstva, kao i uslove u pogledu stručne spreme zaposlenih, tehničke opremljenosti, prostorija i drugih uslova.

Izvođač je dužan da za izvođenje radova angažuje obučena i stručna lica, kao i da postupa u skladu sa uputstvima i nalozima nadzornog organa i koordinatora aktivnosti.

Izvođač je dužan da pre početka izvođenja radova izvrši obaveštavanje građana sredstvima javnog informisanja. Obaveštenje se mora istaći na javnim površinama, kao i na prilazima javnim površinama (skverovi, parkovi, park šume itd). Obaveštenje mora da sadrži i mere koje su građani dužni da sprovode kao i najneophodnije mere u slučaju trovanja ljudi i domaćih životinja.

Izvođač je dužan da prilikom izvođenja radova preduzima sve potrebne mere za zaštitu zdravlja građana i radnika koji sprovode mere ddd, kao i mere za zaštitu domaćih životinja, korisnih insekata, životne i radne sredine, u skladu sa zakonom.

Izvođač je dužan da nakon sprovedene deratizacije ukloni i na neškodljiv način uništi ostatke upotrebljenog sredstva i uginule glodare kako bi se sprečilo zagađenje životne sredine (voda, zemlja) i trovanje ljudi i životinja.

Organizacija svih aktivnosti za sprovođenje mera ddd od strane Gradske uprave nadležne za oblast zdravstvene zaštite podrazumeva poslove prognoze i kontrole izvođenja mera ddd, odnosno terenska istraživanja i otkrivanja pojave i brojnosti svih činilaca u nastanku zaraznih bolesti, odlučivanje o obimu i vremenu za primenu mera ddd, utvrđivanje metoda rada, određivanje vrste biocidnog proizvoda, kontrolu i koordinaciju svih izvođača, utvrđivanje stepena redukcije i proveru efekata primenjenih mera.

III OBIM SPROVOĐENJA PROGRAMA

Preventivna sistematska deratizacija se sprovodi prema proceni potencijalne ugroženosti teritorije grada, u zavisnosti od procene rizika i veličine populacije štetnih glodara na sledećim lokacijama: mesne zajednice: 1. maj, 21. oktobar, Aerodrom, Bagremar, Bubanj, Vašarište, Erdoglija, Lepenica, Palilule, Pivara, Stara radnička kolonija, Sušica, Uglješnica, Narodni heroj Filip Kljajić, Centar grada, Beloševac, Bresnica 3, Veliko polje, Vinogradi, Grošnica, Denino brdo, Erdeč, Ždraljica, Ilićevo, Korićani, Male Pčelice, Male Pčelice - novo naselje, Maršić, Petrovac, Stanovo, Teferič, Šumarice, Adžine livade, Botunje, Bukorovac, Velike Pčelice, Velika Sugubina, Veliki Šenj, Vinjište, Vlakča, Gornja Sabanta, Gornje Grbice, Gornje Jarušice, Gornje Komarice, Desimirovac, Divostin, Dobrača, Donja Sabanta, Donje Grbice, Donje Komarice, Dragobraća, Drača, Drenovac, Dulene, Jabučje, Jovanovac, Kamenica, Korman, Kutlovo, Lužnice, Mala Vrbica, Masloševo, Novi Milanovac, Opornica, Pajazitovo, Poskurice, Prekopeča, Ramaća, Resnik, Rogojevac, Selište, Stragari, Trmbas, Ugljarevac, Cvetojevac, Cerovac, Čumić, Šljivovac; službene prostorije organa i stručnih službi grada (površina 16.107,28m2); kanalizaciona mreža (dužina 350 km); groblja (20,99 ha); obale reka i potoka (21,5 km); gradska deponija Jovanovac (13.5 ha); divlje deponije; nehigijenska naselja i neuređene ili delimično uređene zelene i druge javne površine u neposrednoj okolini stambenih objekata mesnih zajednica.

Dezinsekcija - suzbijanje komaraca podrazumeva primenu, odnosno aplikaciju insekticida i drugih bioloških i hemijskih preparata u cilju uništavanja larvi i odraslih formi komaraca.

Savremena praksa u suzbijanju komaraca u većini evropskih zemalja je da se adulticidni tretmani iz vazduha ne sprovode, već da se pravovremenim sprovođenjem akcije suzbijanja larvi komaraca značajno redukuje mogućnost izletanja odraslih komaraca i na taj način kontroliše njihova brojnost.

U skladu sa navedenim suzbijanje larvi komaraca treba da bude osnovni oblik tretmana, sa najboljim rezultatima. Suzbijanje larvi komaraca obavlja se na površinama u priobalju reka i potoka, Šumaričkog jezera i jezera "Bubanj" i povremenim pojavnim barama.

Larvicidni tretmani se izvode kontinuirano u periodu april - avgust 2018. godine ukupno šest akcija, uređajima sa zemlje, s tim što organizator utvrđuje žarišta, redosled tretmana, termin tretmana na pojedinim lokalitetima.

Obim potrebe za zaprašivanjem odraslih formi zavisi od uspešnosti lavricidnog tretmana. Suzbijanje odraslih formi komaraca obavlja se na zelenim površinama grada: centralnom gradskom parku Šumarice, parkovima, reonskim parkovima, park-šumama Košutnjak i Ilina voda, blokovskom zelenilu, skverovima i ugroženim delovima naselja (područja bez kanalizacione infrastrukture), grobljima i drvoredima. Planirano je pet akcija suzbijanja odraslih formi u periodu maj - septembar 2018. godine, uređajima sa zemlje.

Suzbijanje krpelja će se sprovoditi na sledećim površinama: jezero Bubanj, Veliki park, Šumarice, Ilina voda, Pivarski park, gradski skverovi (kod Skupštine grada, "Zlatna ruža", "Sokolana", "Nova kolonija"), dečja igrališta, blokovsko zelenilo u naseljima (Centralna radionica, Bagremar, Aerodrom, Vašarište, Ljubine livade...).

Dinamika suzbijanja krpelja podrazumeva tri tretmana (jun - avgust), kao i po pozivu i opravdanim prijavama građana.

Sprovođenje mera dezinfekcije objekata vršiće se u slučaju elementarnih nepogoda ili izlivanja štetnih materija.

IV FAZE SPROVOĐENJA PROGRAMA

Realizacija ovog programa podrazumeva sledeće faze:

1. faza - donošenje Programa preventivne sistematske deratizacije, dezinfekcije i dezinsekcije na teritoriji grada Kragujevca za 2018. godinu od strane Gradskog veća grada Kragujevca;

2. faza - izbor izvođača, u skladu sa zakonom i zaključenje ugovora;

3. faza - organizacija i sprovođenje mera ddd.

Nadzor nad sprovođenjem mera ddd vrše nadležne inspekcijske službe i komunalna policija, kontrola se sprovodi od strane predstavnika mesne samouprave, organizacija i koordinacija aktivnosti od strane Gradske uprave nadležne za oblast zdravstvene zaštite, u cilju uspešnog izvođenja i realizacije Programa.

Obaveza izabranog izvođača je da u saradnji sa nadzornim organom i organizatorom vrši monitoring i kontrolu broja populacije larvi i odraslih formi komaraca, krpelja i glodara.

Izabrani izvođač je u obavezi da podnosi dnevne izveštaje o sprovođenju opštih mera zaštite, a po završetku aktivnosti konačan izveštaj. Nadzorni organ je takođe u obavezi da dostavi izveštaj.

Realizacija Programa odvijaće se u skladu sa Operativnim planom koji je izabrani izvođač u obavezi da dostavi pre početka aktivnosti na realizaciji Programa.

Sredstva za realizaciju Programa planirana su Odlukom o budžetu grada Kragujevca za 2018. godinu ("Službeni list grada Kragujevca" broj 34/17), na razdelu 14 - Gradska uprava za zdravstvenu i socijalnu zaštitu, glava 14.2 - zdravstvo, Programska klasifikacija - 1801, Program 12 - zdravstvena zaštita, PA/P 0001 - funkcionisanje ustanova primarne zdravstvene zaštite, funkcija 760 - zdravstvo neklasifikovano na drugom mestu, ekonomska klasifikacija 424 - specijalizovane usluge u iznosu od 4.500,000,00 dinara.

Program objaviti u "Službenom listu grada Kragujevca".