PRAVILNIKO POLOŽAJU, DIZAJNU, OBLIKU I SADRŽAJU KOMBINOVANIH ZDRAVSTVENIH UPOZORENJA NA DUVANSKIM PROIZVODIMA("Sl. glasnik RS", br. 92/2026) |
Ovim pravilnikom propisuje se položaj, dizajn i oblik kombinovanih zdravstvenih upozorenja, sadržaj tekstualnih upozorenja, zbirka fotografija u boji, kao i druga pitanja od značaja za isticanje kombinovanih zdravstvenih upozorenja na duvanskim proizvodima iz člana 2. tačka 3) podtač. (1)-(3) Zakona o duvanu.
Tekstualna upozorenja i informacija o prestanku pušenja
Tekstualno upozorenje, koje se koristi sa odgovarajućom fotografijom u boji iz Priloga 2. ovog pravilnika, glasi:
1) Pušenje izaziva 9 od 10 slučajeva raka pluća.
2) Pušenje izaziva rak usta i grla.
3) Pušenje oštećuje vaša pluća.
4) Pušenje izaziva srčane udare.
5) Pušenje izaziva moždane udare i invaliditet.
6) Pušenje oštećuje vaše arterije.
7) Pušenje povećava rizik od slepila.
8) Pušenje oštećuje vaše zube i desni.
9) Pušenje može da ubije vaše nerođeno dete.
10) Duvanski dim šteti vašoj deci, porodici i prijateljima.
11) Deca pušača su u većem riziku da postanu pušači.
12) Prestanite da pušite - ostanite živi zbog onih koji su vam bliski.
13) Pušenje smanjuje plodnost.
14) Pušenje povećava rizik od impotencije.
Informacija o prestanku pušenja sadrži broj telefona i internet stranicu za informisanje korisnika o dostupnim programima pomoći licima koja žele da prestanu da puše.
Informacija iz stava 2. ovog člana glasi: "Za pomoć kod prestanka pušenja: 080 020 0002 i www.ostavipusenje.rs.
Položaj i oblik kombinovanog zdravstvenog upozorenja
Kombinovana zdravstvena upozorenja dele se u tri grupe, na način prikazan u Prilogu 3. ovog pravilnika i svaka grupa se koristi u datoj godini i rotira na godišnjem nivou, pri čemu prva rotacija započinje 1. juna 2027. godine. Svako upozorenje u datoj godini treba da bude prikazano, koliko je to moguće, jednaki broj puta na svakoj robnoj marki duvanskih proizvoda.
Ako je visina kombinovanog zdravstvenog upozorenja veća od 70% njegove širine, proizvođači i uvoznici duvanskih proizvoda dužni su da kombinovana zdravstvena upozorenja prikažu u uspravnom (vertikalnom) formatu, na način prikazan u Prilogu 1a ovog pravilnika.
Ako je visina kombinovanog zdravstvenog upozorenja veća od 20%, ali manja od 65% njegove širine, proizvođači i uvoznici duvanskih proizvoda dužni su da kombinovana zdravstvena upozorenja prikažu u paralelnom (horizontalnom) formatu, na način prikazan u Prilogu 1b ovog pravilnika.
Ako je visina kombinovanog zdravstvenog upozorenja veća od ili jednaka 65%, ali manja od ili jednaka 70% njegove širine, proizvođači i uvoznici duvanskih proizvoda mogu izabrati da li će koristiti uspravni (vertikalni) ili paralelni (horizontalni) format, pod uslovom da svi elementi kombinovanog zdravstvenog upozorenja ostanu u potpunosti vidljivi i neiskrivljeni.
Ako se koristi uspravni (vertikalni) format, fotografija se postavlja na vrhu kombinovanog zdravstvenog upozorenja, a tekstualno upozorenje i informacija o prestanku pušenja postavljaju se ispod fotografije, na način prikazan u Prilogu 1a ovog pravilnika, pri čemu fotografija zauzima 50%, tekstualno upozorenje 38%, a informacija o prestanku pušenja 12% površine kombinovanog zdravstvenog upozorenja unutar spoljašnje crne ivice.
Ako se koristi paralelni (horizontalni) format, fotografija se postavlja na levoj polovini kombinovanog zdravstvenog upozorenja, a tekstualno upozorenje u gornjem desnom uglu, dok se informacija o prestanku pušenja nalazi u donjem desnom uglu, na način prikazan u Prilogu 1b ovog pravilnika, pri čemu fotografija zauzima 50%, tekstualno upozorenje 40%, a informacija o prestanku pušenja 10% površine kombinovanog zdravstvenog upozorenja unutar spoljašnje crne ivice.
Ako je, zbog oblika pojedinačnog ili grupnog pakovanja, visina kombinovanog zdravstvenog upozorenja manja od ili jednaka 20% njegove širine, kombinovano zdravstveno upozorenje prikazuje se u paralelnom (horizontalnom) posebno širokom formatu, na način prikazan u Prilogu 1v ovog pravilnika, pri čemu fotografija zauzima 35%, tekstualno upozorenje 50%, a informacija o prestanku pušenja 15% površine kombinovanog zdravstvenog upozorenja unutar spoljašnje crne ivice.
Ako je oblik pojedinačnog pakovanja takav da su mu ivice zaobljene odnosno kose, površina ivica se uračunava u površinu strane pojedinačnog pakovanja na kojoj se nalaze kombinovana zdravstvena upozorenja, pri čemu se kombinovano zdravstveno upozorenje postavlja tako da prelazi preko zaobljenih odnosno kosih ivica, na način da se obezbedi da tekstualno upozorenje i informacija o prestanku pušenja ostanu na većoj strani pojedinačnog pakovanja.
Površina stranica na kojima se nalazi opšte upozorenje i informativna poruka na pojedinačnom pakovanju sa zaobljenim odnosno kosim ivicama iz stava 8. ovog člana, računa se ne uzimajući u obzir površinu zaobljenih odnosno kosih ivica.
Dizajn kombinovanog zdravstvenog upozorenja
Kombinovano zdravstveno upozorenje štampa se u četiri boje (CMYK).
Svi elementi u crnoj boji imaju vrednosti: C0, M0, Y0 i K100.
Elementi u toplo žutoj boji imaju vrednosti: C0, M10, Y100 i K0.
Kombinovano zdravstveno upozorenje mora biti prikazano u minimalnoj rezoluciji od 300 tačaka po inču (dpi) kada je utisnuto u stvarnoj veličini.
Tekstualno upozorenje štampa se belom bojom na crnoj pozadini.
Informacije o prestanku pušenja štampaju se crnom bojom na toplo žutoj pozadini, na način prikazan u Prilogu 1a-1g ovog pravilnika.
U slučaju korišćenja paralelnog (horizontalnog) formata, uspravnog (vertikalnog) formata sa obrnutim rasporedom ili paralelnog (horizontalnog) posebno širokog formata, u okviru površine za prikaz informacija o prestanku pušenja štampa se crni okvir širine 1 mm, postavljen između informacija o prestanku pušenja i fotografije.
Proizvođači i uvoznici duvanskih proizvoda dužni su da obezbede sledeće u vezi sa fotografijom:
1) da je prikazana bez primene posebnih efekata, prilagođavanja boja, retuširanja ili proširenja pozadine;
2) da nije isečena previše blizu niti predaleko od središnje tačke slike;
3) da je proporcionalnih dimenzija, bez izobličavanja fotografije.
Proizvođači i uvoznici duvanskih proizvoda dužni su da obezbede sledeće u vezi sa tekstualnim upozorenjem i informacijama o prestanku pušenja:
1) da su poravnati levo i centrirani vertikalno;
2) da su štampani boldovanim slovima fonta Neue Frutiger Condensed Bold;
3) da je tekstualno upozorenje štampano jednakom veličinom slova;
4) da je veličina slova najveća moguća radi obezbeđenja najveće vidljivosti;
5) da najmanja veličina slova tekstualnog upozorenja iznosi 6 pt, a informacije o prestanku pušenja 5 pt;
6) da je razmak između redova za 2 pt veći od veličine slova tekstualnog upozorenja, a za 1 do 2 pt veći od veličine slova informacije o prestanku pušenja;
7) da je tekstualno upozorenje prikazano u skladu sa članom 2. ovog pravilnika, uključujući upotrebu velikih slova, ali bez brojčanog označavanja.
Izuzetno od stava 9. tač. 5) i 6) ovog člana, proizvođači i uvoznici cigara, cigarilosa i duvana za lulu, mogu smanjiti veličinu slova ili razmak između redova u tekstualnom upozorenju i informacijama o prestanku pušenja kada je to neizbežno, pod uslovom da svi elementi kombinovanog zdravstvenog upozorenja ostanu u potpunosti vidljivi.
Posebna pravila za pojedinačna pakovanja sa preklopnim poklopcem
Izuzetno od člana 3. stav 5. ovog pravilnika, kod kombinovanih zdravstvenih upozorenja koja se postavljaju na prednju stranu pojedinačnog pakovanja sa preklopnim poklopcem, u slučaju kada je poklopac manji od površine predviđene za fotografiju iz člana 3. stav 5. ovog pravilnika i kada bi zbog usaglašenosti sa tom odredbom došlo do razdvajanja fotografije prilikom otvaranja, primenjuju se sledeća pravila:
1) tekstualno upozorenje nalazi se na vrhu kombinovanog zdravstvenog upozorenja, sa informacijama o prestanku pušenja i fotografijom ispod njega, na način prikazan Prilogu 1g ovog pravilnika, i
2) fotografija zauzima najmanje 50% površine kombinovanog zdravstvenog upozorenja, tekstualno upozorenje najmanje 30%, a informacije o prestanku pušenja najmanje 10% i najviše 12% površine kombinovanog zdravstvenog upozorenja unutar spoljašnjeg crnog okvira;
Izuzetno od člana 3. stav 5. ovog pravilnika, kod kombinovanih zdravstvenih upozorenja koja se postavljaju na prednju stranu pojedinačnog pakovanja sa preklopnim poklopcem, u slučaju kada je poklopac veći od površine predviđene za fotografiju iz člana 3. stav 5. ovog pravilnika i kada bi zbog usaglašenosti sa tom odredbom došlo do razdvajanja tekstualnog upozorenja ili informacija o prestanku pušenja prilikom otvaranja, primenjuju se sledeća pravila:
1) fotografija se nalazi na vrhu kombinovanog zdravstvenog upozorenja, sa tekstualnim upozorenjem i informacijama o prestanku pušenja ispod nje, na način prikazan u Prilogu 1a ovog pravilnika, i
2) fotografija zauzima najmanje 50% površine kombinovanog zdravstvenog upozorenja, tekstualno upozorenje najmanje 30%, a informacije o prestanku pušenja najmanje 10% i najviše 12% površine kombinovanog zdravstvenog upozorenja unutar spoljašnjeg crnog okvira.
Proizvođači i uvoznici duvanskih proizvoda dužni su da obezbede da nijedan od tri elementa kombinovanog zdravstvenog upozorenja (odgovarajuća fotografija, tekstualno upozorenje i informacija o prestanku pušenja) ne može biti razdvojen prilikom otvaranja pojedinačnog pakovanja.
Prilozi 1A, 1B, 1V, 1G, 2. i 3. odštampani su uz ovaj pravilnik i čine njegov sastavni deo.
Ovaj pravilnik stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u "Službenom glasniku Republike Srbije", a primenjuje se od 1. juna 2027. godine.
Priloge 1-3, koji su sastavni deo ovog pravilnika, objavljene u "Sl. glasniku RS", br. 92/2026, možete pogledati OVDE